‘Prestaties waarvan niemand dacht dat het ooit nog kon’

Vroeger was Peter van Maurik een fitte man. Hij zwom fanatiek en werkte als officier bij de Koninklijke Marine. Tot een onbekende hartziekte zijn leven langzaam veranderde. In negentien jaar tijd ging zijn hartfunctie steeds verder achteruit. Op het dieptepunt belandde hij op de intensive care. ‘Op het laatst lag ik op de intensive care aan de noodpomp, omdat mijn hartfunctie nog maar 8 procent was.’

Een donorhart bracht redding, maar het scheelde weinig. ‘Als het nog twee, drie weken had geduurd, was ik er waarschijnlijk niet meer geweest.’ Na de transplantatie begon het herstel. Drie weken later zat hij op de rand van zijn ziekenhuisbed en dacht: wat nu?

De stip op de horizon

Het antwoord kwam snel. ‘Ik wil meedoen met de Transplantatie Games en dan word ik wereldkampioen.’ De reactie van verpleegkundigen was voorzichtig: eerst maar eens herstellen. Maar voor Van Maurik was het duidelijk. Hij was altijd competitief geweest en discipline zat in zijn systeem.

Dat doel, deelname aan de European Transplant Games, werd zijn stip op de horizon. Vanaf dat moment werkte hij daar stap voor stap naartoe. Hij bouwde zijn spierkracht en conditie langzaam weer op. Dat ging niet vanzelf, maar het doel bleef staan. Uiteindelijk leidde het tot deelname aan internationale wedstrijden.

Een overwinning met betekenis

Tijdens de Wereldspelen in 2017 bereikte hij de finale van de vijftig meter schoolslag. Daar tikte hij als eerste aan. Wat daarna volgde, bleef hem bij: ‘Ik sprong het bad uit, naar de tribunes waar mijn vrouw zat. We keken elkaar aan en braken allebei. We wisten in welk putje ik had gezeten en kijk waar ik nu stond!’

Het moment stond symbool voor zijn hele traject. Niet alleen sportief succes, maar vooral de weg ernaartoe. Zijn verhaal is geen uitzondering tijdens de Transplant Games. Het evenement brengt meer dan duizend sporters samen die allemaal een donororgaan of stamcellen hebben ontvangen. Zij komen uit heel Europa en nemen het tegen elkaar op in verschillende disciplines.

Wat is winnen?

Hoewel het een sportevenement is, draait het volgens Van Maurik niet om winnen in de klassieke zin. ‘Je ziet mensen helemaal in tranen omdat ze zevende zijn geworden. Of omdat ze überhaupt de finish halen. Zij leveren prestaties waarvan niemand dacht dat het ooit nog kon.’

De echte overwinning zit in het feit dat mensen weer kunnen meedoen. Dat ze hun lichaam opnieuw leren vertrouwen en grenzen verleggen die eerder onbereikbaar leken.

Dat maakt de European Transplant Games anders dan andere sportevenementen. De verhalen achter de prestaties zijn minstens zo belangrijk als de prestaties zelf.

Meer dan sport alleen

De Transplant Games bestaan al sinds 1978. In eerste instantie waren ze bedoeld om te laten zien wat orgaandonatie mogelijk maakt en om mensen te stimuleren donor te worden. Dat doel is nog steeds relevant, maar de betekenis van het evenement is breder geworden. Het laat zien wat er mogelijk is na transplantatie - niet alleen overleven, maar ook leven. ‘Je kunt niet alleen een beetje de oude worden, nee, je kunt prestaties op topsportniveau leveren!’

Dat geldt voor een kleine groep op topsportniveau, maar de boodschap is breder. Het gaat erom dat er meer mogelijk is dan veel mensen denken.

Kleine stappen vooruit

Niet iedereen hoeft topsporter te worden. Dat benadrukt Van Maurik ook. ‘Maar we weten wel dat een doel stellen helpt om een leefstijlverandering door te voeren. De truc is: kleine stapjes nemen en volhouden.’

Voor veel mensen begint het met weer in beweging komen. Na een periode van ziekte is conditie vaak verdwenen en moet alles opnieuw worden opgebouwd. Door doelen te stellen en stap voor stap vooruit te gaan, ontstaat ruimte voor herstel. Dat geldt niet alleen voor topsporters, maar voor iedereen met een transplantatie of chronische aandoening.

Pure levenslust

Wat de Transplant Games uiteindelijk bijzonder maakt, is de sfeer. Het is een combinatie van dankbaarheid, wilskracht en kwetsbaarheid. ‘Wat je daar ziet is pure levenslust.’

Dat maakt indruk, niet alleen op deelnemers, maar ook op zorgprofessionals. Het laat zien waar hun werk toe leidt. Tijdens eerdere edities zag Van Maurik hoe sterk die impact kan zijn. Hij sprak een verpleegkundige die elke twee jaar terugkomt naar de spelen, omdat het haar herinnert waarom ze dit werk doet.

Daarom roept hij zorgprofessionals op om te komen kijken. Niet alleen om sport te zien, maar om te ervaren wat transplantatie mogelijk maakt. Want wie daar rondloopt, ziet het overal terug: mensen die verder gaan dan ze zelf ooit hadden gedacht, en prestaties leveren waarvan niemand dacht dat ze nog mogelijk waren.

Dit artikel komt uit magazine Transparant (nr. 97).
Benieuwd naar meer verhalen en achtergrond? Lees hier het volledige magazine.